LAW 2013 กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยตั๋วเงิน บัญชีเดินสะพัด 2/2546

Advertisement

การสอบไล่ภาค  2  ปีการศึกษา  2546

ข้อสอบกระบวนวิชา  LAW 2013 

 กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยตั๋วเงิน บัญชีเดินสะพัด
คำแนะนำ  ข้อสอบเป็นอัตนัยล้วนมี  3  ข้อ

ข้อ  1  บางเตยสั่งซื้อผ้าไหมจากบริษัทคลองตัน  จำกัด  เพื่อใช้ในการผลิตเสื้อส่งออก  โดยมีข้อตกลงว่าระยะเวลา  5  ปี  ที่จะซื้อขายกันนั้นบริษัทฯ  จะส่งผ้าไหมให้ตามจำนวนที่บางเตยสั่งซื้อพร้อมกับแจ้งราคาผ้าไหมที่จะต้องชำระไปพร้อมกันโดยบางเตยต้องตรวจสอบคุณภาพของผ้าไหมว่าตรงกับที่ต้องการหรือไม่ถ้าพบว่ามีความชำรุดบกพร่องไม่ได้คุณภาพก็ให้ส่งกลับคืนบริษัทฯ  และบริษัทฯจะนำราคาผ้าไหมที่ส่งกลับนั้นหักลบออกจากราคาที่เคยแจ้งไปครั้งแรกแล้วแจ้งกลับไปอีกครั้งหนึ่งซึ่งบางเตยจะต้องชำระภายใน  45  วันนับแต่รับคำบอกกล่าว  ถ้ายังไม่ชำระบริษัทฯจะลงรายการในบัญชีว่าบางเตยเป็นหนี้เงินอยู่จำนวนเท่าใดและจะต้องชำระในคราวต่อๆไปหรือเมื่อมีการคิดบัญชีทุกๆ  1  ปี  ดังนี้  ข้อตกลงระหว่างบางเตยกับบริษัทคลองตัน  จำกัด  เป็นบัญชีเดินสะพัดหรือไม่เพราะเหตุใด

ข  ตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นมาตรา  983  บัญญัติไว้ว่า  ตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นต้องมีรายการดังจะกล่าวต่อไปนี้…  (5)  ชื่อหรือยี่ห้อผู้รับเงิน  ดังนั้นถ้ามีผู้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินที่มีรายการตามที่มาตรา  983  บัญญัติไว้ครบถ้วนโดยมีการระบุชื่อบุคคลเป็นผู้รับเงิน  แต่มีการเขียนว่า  ให้ใช้เงินแก่  หรือผู้ถือ  ด้วย  ดังนี้คำว่า  หรือผู้ถือ  มีผลอย่างไรหรือไม่กับตั๋วสัญญาใช้เงิน

ธงคำตอบ

Advertisement

ก  อธิบาย

มาตรา  856  อันว่าสัญญาบัญชีเดินสะพัดนั้น  คือสัญญาซึ่งบุคคลสองคนตกลงกันว่าสืบแต่นั้นไปหรือในชั่วเวลากำหนดอันใดอันหนึ่ง  ให้ตัดทอนบัญชีหนี้ทั้งหมดหรือแต่บางส่วนอันเกิดขึ้นแต่กิจการในระหว่างเขาทั้งสองนั้นหักกลบลบกัน  และคงชำระแต่ส่วนที่เป็นจำนวนคงเหลือโดยดุลภาค

วินิจฉัย

ข้อตกลงระหว่างบางเตยกับบริษัทคลองตัน  จำกัด  นั้นเป็นการซื้อขายผ้าไหมที่บางเตยลูกหนี้ผู้ซื้อมีหนี้ที่จะต้องชำระราคาให้กับบริษัทคลองตัน  จำกัด  ผู้ขายเจ้าหนี้  แม้จะมีการหักลบราคาผ้าไหมที่ไม่ได้คุณภาพออกจากราคาที่เคยแจ้งไปก็เป็นการหักลบหนี้ที่บางเตยลูกหนี้จะต้องชำระให้กับเจ้าหนี้เท่านั้น  ไม่มีหนี้ในส่วนที่บริษัทคลองตัน  จำกัดเป็นลูกหนี้และบางเตยเป็นเจ้าหนี้  ข้อตกลงระหว่างลางเตยกับบริษัทคลองตัน  จำกัด  จึงไม่ใช่กรณีที่บุคคลสองคนตกลงกันว่าสืบแต่นั้นหรือในชั่วเวลาอันกำหนดให้มีการนำหนี้ที่ต่างฝ่ายเป็นเจ้าหนี้ลูกหนี้ซึ่งกันและกันทั้งหมดหรือแต่บางส่วนมาตัดทอนบัญชีโดยการหักกลบลบกันและชำระแต่ส่วนที่เป็นจำนวนคงเหลือโดยดุลภาคอันเป็นหลักสำคัญของบัญชีเดินสะพัด

สรุป  ข้อตกลงระหว่างบางเตยกับบริษัทคลองตัน  จำกัด  จึงมิใช่สัญญาบัญชีเดินสะพัด

ข  อธิบาย

ตามมาตรา  983(5)  ได้วางหลักว่าตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นต้องมีชื่อหรือยี่ห้อผู้รับเงินไว้เสมอ  ถือเป็นรายการสำคัญที่ต้องมี  ถ้ามิได้ระบุไว้ในตั๋วสัญญาใช้เงิน  ย่อมไม่เป็นตั๋วสัญญาใช้เงิน  ตามมาตรา  984  วรรคแรก  จะละไว้ในฐานที่เข้าใจไม่ได้  หรือจะระบุเป็นคำมั่นสัญญาว่าจะใช้เงินแก่ผู้ถือดังเช่นตั๋วแลกเงินและเช็คไม่ได้

ดังนั้นการที่ผู้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินที่มีรายการตามมาตรา  983  ครบถ้วนโดยมีการระบุชื่อบุคคลเป็นผู้รับเงิน  แต่มีการเขียนว่าให้ใช้เงินแก่  หรือผู้ถือ  ด้วย  ดังนี้

วินิจฉัย

ตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวยังคงเป็นตั๋วสัญญาใช้เงินที่มีความสมบูรณ์  เพราะมีการระบุชื่อของบุคคลเป็นผู้รับเงิน  ตามมาตรา  983(5)  แล้ว แม้ผู้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินจะได้เขียนถ้อยคำเพิ่มเข้าไปว่าให้ใช้เงินแก่  หรือผู้ถือ  ด้วยก็ตาม  แต่ไม่มีผลตามกฎหมายเพราะเป็นกรณีที่ผู้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินเขียนข้อความลงในตั๋วเงินแต่เป็นข้อความที่กฎหมายตั๋วเงินมิได้มีบัญญัติไว้  ข้อความนั้นๆย่อมไม่มีผลแต่อย่างใด  กล่าวคือ  ไม่เป็นผลให้ตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นกลายเป็นตั๋วผู้ถือ  ตามมาตรา  899    ซึ่งมีหลักว่า  ข้อความอันใดซึ่งมิได้บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายลักษณะนี้  ถ้าเขียนลงในตั๋วเงิน  ท่านว่าข้อความอันนั้นหาเป็นผลอย่างหนึ่งอย่างใดแก่ตั๋วเงินนั้นไม่

Advertisement