LAW 3016 กฎหมายปกครอง การสอบไล่ภาคซ่อม S/2549

การสอบซ่อมภาคฤดูร้อน  ปีการศึกษา  2549

 ข้อสอบกระบวนวิชา  LAW 3016 กฎหมายปกครอง  (สำหรับนักศึกษาคณะรัฐศาสตร์)

คำแนะนำ  ข้อสอบเป็นอัตนัยล้วน  มี  4  ข้อ

ข้อ  1  จงทำตามคำสั่งต่อไปนี้

ก.              1     จงยกตัวอย่างกฎหมายปกครองมา  10  ฉบับ

2       หน่วยงานของรัฐและหน่วยงานทางปกครองได้แก่หน่วยงานใดบ้าง

3       เจ้าหน้าที่ของรัฐได้แก่ใครบ้าง

4       การใช้อำนาจทางปกครองหมายความว่าอย่างไร

5       การบริการสาธารณะเป็นอย่างไร

ธงคำตอบ

1  กฎหมายปกครอง  ได้แก่  พระราชบัญญัติ  พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ  พระราชกำหนด  และกฎหมายต่างๆ  ที่เมื่อเกิดกรณีพิพาทแล้วนำคดีไปขึ้นศาลปกครอง  ตัวอย่างเช่น

(1) กฎหมายที่ดิน

(2) พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน

(3) พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน

(4) พระราชบัญญัติองค์การบริหารส่วนจังหวัด

(5) พระราชบัญญัติสภาตำบลและองค์การบริหารส่วนตำบล

(6) พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร

(7) พระราชบัญญัติเทศบาล

(8) พระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยรามคำแหง

(9) พระราชบัญญัติการไฟฟ้า

 (10) พระราชบัญญัติการท่าเรือ

(11)พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยคณะกรรมการการเลือกตั้ง

(12) พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ

(13)  พระราชกำหนดการบริหารในสถานการณ์ฉุกเฉิน

2  หน่วยงานของรัฐและหน่วยงานทางปกครอง  ได้แก่  หน่วยงานการบริหารราชการส่วนกลางส่วนภูมิภาค  ส่วนท้องถิ่น  รัฐวิสาหกิจ  และหน่วยงานอื่นที่กฎหมายบัญญัติให้เป็นหน่วยงานทางปกครอง  รวมทั้งหน่วยงานเอกชนที่ใช้อำนาจทางปกครองตามกฎหมาย  ตัวอย่างเช่น

(1) หน่วยงานการบริหารราชการส่วนกลาง  ได้แก่  กระทรวง  ทบวง  กรม

(2) หน่วยงานการบริหารราชการส่วนภูมิภาค  ได้แก่  จังหวัด  อำเภอ

(3) หน่วยงานการบริหารราชการส่วนท้องถิ่น  ได้แก่  องค์การบริหารส่วนตำบล  เทศบาล  องค์การบริหารส่วนจังหวัด  กรุงเทพมหานคร  และเมืองพัทยา

(4) รัฐวิสาหกิจ  ได้แก่  การไฟฟ้านครหลวง  การประปานครหลวง  ธนาคารออมสิน  การท่าเรือแห่งประเทศไทย  การรถไฟแห่งประเทศไทย

(5) หน่วยงานอื่นๆ  ของรัฐที่กฎหมายบัญญัติให้เป็นหน่วยงานทางปกครอง

(6) หน่วยงานเอกชนที่ใช้อำนาจหรือได้รับให้ใช้อำนาจปกครองตามกฎหมาย  ได้แก่  สำนักงานรังวัดเอกชน  สถานที่ตรวจสภาพรถยนต์  สภาทนายความ  แพทยสภา  เป็นต้น

3  เจ้าหน้าที่ของรัฐ  ได้แก่  บุคคลหรือคณะบุคคลที่ใช้อำนาจหรือได้รับมอบให้ใช้อำนาจทางปกครองตามกฎหมาย  รวมถึงคณะบุคคลที่จัดตั้งขึ้นและมีอำนาจหน้าที่ตามกฎหมายด้วย  เช่น  ข้าราชการพนักงาน  เจ้าหน้าที่  รวมถึงคณะกรรมการที่จัดตั้งขึ้นตามกฎหมายด้วย

 การใช้อำนาจทางปกครอง  คือ  การใช้อำนาจตามกฎหมายของเจ้าหน้าที่อันทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลง  โอน  สงวน  หรือระงับต่อสถานภาพหรือสิทธิของบุคคลไม่ว่าจะเป็นการชั่วคราวหรือถาวร

5  การบริการสาธารณะ  คือ  กิจการที่อยู่ในความอำนวยการหรืออยู่ในความควบคุมของฝ่ายปกครองที่ จัดทำขึ้นเพื่อสนองตอบความต้องการส่วนรวมของประชาชนและกิจการดังกล่าวจะต้อง มีกฎหมายบัญญัติให้อำนาจหน้าที่ไว้  ตัวอย่างเช่น  การจัดการศึกษา  การสาธารณสุข  การคมนาคม  การสาธารณูปโภค  เป็นต้น

ข  จงอธิบายถึงความสัมพันธ์ระหว่างกฎหมายปกครอง  หน่วยงานทางปกครอง  เจ้าหน้าที่ของรัฐ  การใช้อำนาจทางปกครอง  การบริการสาธารณะ  และศาลปกครอง  พร้อมยกตัวอย่างให้ชัดเจน

ธงคำตอบ

กฎหมายปกครองเป็นกฎหมายที่บัญญัติให้อำนาจหน้าที่ในทางปกครองแก่หน่วยงานทางปกครอง  หรือหน่วยงานของรัฐและแก่เจ้าหน้าที่ของรัฐ  โดยหน่วยงานทางปกครองหรือหน่วยงานของรัฐและเจ้าหน้าที่ของรัฐจะต้องใช้อำนาจทางปกครอง  เพื่อการบริการสาธารณะตามที่กฎหมายบัญญัติให้อำนาจหน้าที่ไว้  และเมื่อเกิดปัญหาจากการใช้อำนาจทางปกครองหรือเกิดกรณีพิพาททางปกครองขึ้นมา  จะต้องนำคดีไปฟ้องยังศาลปกครอง  เนื่องจากศาลปกครองมีอำนาจหน้าที่ในการพิจารณาคดีปกครอง  ตัวอย่างเช่น

นายดำมีที่ดินติดทางหลวงแผ่นดิน  ซึ่งบนท้องถนนหน้าที่ดินของนายดำเป็นที่กลับรถที่เกิดอุบัติเหตุรุนแรงเป็นประจำ  ดังนั้นกรมทางหลวงซึ่งเป็นหน่วยงานของรัฐหรือเป็นหน่วยงานทางปกครองจึงขยายผิวจราจรของถนนออกไป  เพื่อเป็นที่กลับรถให้เกิดความปลอดภัยแก่ประชาชนผู้สัญจรไปมาบนถนนหลวง  ซึ่งการขยายผิวจราจรถือเป็นการใช้อำนาจทางปกครองของกรมทางหลวงเพื่อเป็นการบริการสาธารณะ  แต่การขยายผิวจราจรของกรมทางหลวงได้รุกล้ำเข้าไปในที่ดินของนายดำ  ทำให้นายดำได้รับความเดือดร้อนเสียหาย  ดังนั้นนายดำจึงนำคดีไปฟ้องยังศาลปกครอง  เป็นต้น