LAW1001 หลักกฎหมายมหาชน การสอบไล่ภาค 2 ปีการศึกษา 2550

Advertisement

การสอบไล่ภาค 2 ปีการศึกษา 2550

ข้อสอบกระบวนวิชา  LAW1001 หลักกฎหมายมหาชน 

ข้อ 1  กฎหมายมหาชนคืออะไร  มีความสัมพันธ์กับรัฐศาสตร์อย่างไร  และนักศึกษามีความเข้าใจคำว่า  “อำนาจ”  คือธรรม  กับ “ธรรม”  คืออำนาจ  อย่างไร  จงอธิบาย

ธงคำตอบ

Advertisement

กฎหมายมหาชน  คือ  กฎหมายที่กล่าวกำหนดถึงกฎเกณฑ์ทางกฎหมายทั้งหลายเกี่ยวข้องกับ  สถานะและอำนาจ  ของรัฐและ ผู้ปกครอง  รวมทั้งเป็นกฎเกณฑ์ทางกฎหมายที่กำหนดความสัมพันธ์ระหว่างรัฐและ  ผู้ปกครองกับพลเมือง  ผู้อยู่ใต้ปกครองในฐานะที่รัฐและผู้ปกครองมีเอกสิทธิ์ทางปกครองเหนือพลเมืองซึ่งอยู่ในฐานะเป็นเอกชน

ส่วนรัฐศาสตร์นั้น  คือ  ศาสตร์ที่ว่าด้วยเรื่องของรัฐ  อำนาจ  และการปกครอง  รัฐศาสตร์เป็นวิชาที่ศึกษาเกี่ยวกับรัฐ  กำเนิด  และวิวัฒนาการของรัฐ  รัฐในสภาพที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน  และยังศึกษาถึงองค์การทางการเมือง  สถาบันทางการปกครอง  ตลอดจนอำนาจในการปกครองรัฐ  วิธีการดำเนินการต่างๆของรัฐ  รวมทั้งแนงความคิดทางการปกครองและทางการเมืองในรัฐด้วย

กฎหมายมหาชนและรัฐศาสตร์เป็นศาสตร์  2  ศาสตร์  ที่มีความสัมพันธ์กันอย่างมาก  เพราะกฎหมายมหาชนจะศึกษาเรื่องรัฐ  อำนาจรัฐ  รัฐธรรมนูญ  และศึกษาสถาบันการเมืองของรัฐ  ซึ่งก็ต้องเกี่ยวข้องกับรัฐศาสตร์  แต่อย่างไรก็ตามกฎหมายมหาชนยังต้องศึกษาในด้านนิติศาสตร์อยู่อีกมาก  ศึกษาบทบัญญัติของกฎหมายมิใช่เป็น  การศึกษาทางรัฐศาสตร์ล้วนๆกฎหมายมหาชนสัมพันธ์กับปรัชญา  กล่าวคือ  กฎหมายแต่ละอย่างจะมีปรัชญาที่แตกต่างกัน  ปรัชญาของกฎหมายเอกชน  ปรัชญาของกฎหมายอาญา  ปรัชญากฎหมายมหาชน  เป็นต้น

ดังนั้น   ปรัชญา  ซึ่งเป็น ศาสตร์แห่งการวิเคราะห์ความรู้ยอดสรุปของวิชากฎหมายมหาชน  เป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับรัฐ  อำนาจรัฐ  การปกครองของรัฐ  กฎหมายมหาชน  จึงสัมพันธ์กับปรัชญาสาธารณะประโยชน์  หรือประโยชน์สาธารณะ  และการประสานดุลยภาพระหว่างประโยชน์สาธารณะ  กับการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพของเอกชน

ส่วนประเด็น  อำนาจ  คือ  ธรรม  กับ ธรรม คือ  อำนาจ  อธิบายได้ดังนี้คือ

กฎหมายมหาชนเป็นกฎหมายเกี่ยวกับรัฐ  รัฐธรรมนูญ  อำนาจรัฐ  การปกครองของรัฐ  และการควบคุมตรวจสอบภายใน  อำนาจรัฐ  โดยเฉพาะในรัฐเสรีนิยมประชาธิปไตย  ดังนั้น  การใช้อำนาจรัฐจึงเป็นสาระสำคัญของผู้ปกครองประเทศที่จะดำเนินการ ปกครองในการใช้อำนาจเพื่อความถูกต้องเป็นธรรมและเหตุผลเพื่อให้เกิดประโยชน์ สุขกับประชาชน  หากใช้อำนาจตามอำเภอใจหรือตามความต้องการของผู้ปกครองคือให้  อำนาจ  คือ  ธรรม ซึ่งก็คือความต้องการของผู้ปกครองเป็นสิ่งที่ถูกต้องแม้จะไม่ชอบด้วยธรรมะ  และเหตุผล  กฎหมายจะไม่มีความแน่นอน  ซึ่งการใช้อำนาจในลักษณะนี้จะเป็นการใช้อำนาจในระบอบการปกครองแบบเผด็จการนั่นเอง  กฎหมายเป็น  Will  เจตนาของผู้ปกครองที่จะต้องการใช้อำนาจอย่างไรก็ได้ตามอำเภอใจ

ส่วนที่ว่า  ธรรมคืออำนาจ  หมายถึง  การใช้อำนาจโดยดูจากความถูกต้อง  เหตุและผล  ความเหมาะสม  ใช้กฎหมายโดยคำนึงถึงความ

เป็นธรรม  กฎหมายต้องเป็นกฎหมายที่ดี  (Good  Law)  ถ้าเป็นกฎหมายที่ไม่ดี  ก็ออกกฎหมายยกเลิกได้  เช่น  ประกาศของคณะปฏิวัติ  หรือประกาศของคณะปฏิรูปการปกครองฉบับใดที่ไม่มีความเป็นธรรมก็ออกกฎหมายใหม่มายกเลิกกฎหมายเก่าซึ่งเป็นกฎหมายที่ออกในยุคเผด็จการได้

ฉะนั้น  การที่รัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้งในระบอบประชาธิปไตยซึ่งเป็นการได้อำนาจรัฐมาจากตัวบทกฎหมาย  คือ  รัฐธรรมนูญ  ดังนั้นรัฐบาลหรือรัฐสภาออกกฎหมายใหม่  หรือแก้ไขกฎหมายที่ไม่ดีจึงเป็นเรื่องที่ถูกต้องแล้ว

เพราะกฎหมายคือเจตน์จำนงร่วมกันของประชาชนทั้งชาติ  ซึ่งเป็น  General (ไม่ใช่ Will ) แบบกฎหมายในระบอบเผด็จการซึ่งออกตามอำเภอใจ  กฎหมายจะมีความแน่นอนมากกว่าเพราะผ่านการพิจารณาจากตัวแทนของประชาชนบนพื้นฐานของประโยชน์สาธารณะและความต้องการของประชาชนในรัฐ

Advertisement