PHI1001 วัฒนธรรมและศาสนา s/2558

การสอบไล่ภาคฤดูร้อน ปีการศึกษา 2558

ข้อสอบกระบวนวิชา PHI 1001 วัฒนธรรมและศาสนา

คําสั่ง ให้นักศึกษาเลือกคําตอบที่ถูกต้องที่สุดเพียงคําตอบเดียว (ข้อสอบมีทั้งหมด 100 ข้อ)

1 วัฒนธรรมไทยได้รับวัฒนธรรมอินเดียมา ได้แก่

(1) สงกรานต์

(2) ลอยกระทง

(3) แรกนาขวัญ

(4) ถูกทุกข้อ

ตอบ 4 หน้า 163, (คําบรรยาย) วัฒนธรรมไทยได้รับอิทธิพลจากวัฒนธรรมอินเดียในหลาย ๆ ด้าน เช่น

1 ศาสนา ได้แก่ ศาสนาพุทธ และศาสนาพราหมณ์-ฮินดู

2 ขนบธรรมเนียมประเพณีต่าง ๆ ได้แก่ พิธีแรกนาขวัญ พิธีรดน้ำสังข์ พิธีโล้ชิงช้า วันลอยกระทง และวันสงกรานต์

3 วรรณกรรม ได้แก่ รามเกียรติ อิเหนา ศกุนตลา เป็นต้น

2 อิทธิพลความเชื่อของศาสนาพราหมณ์-ฮินดูที่มีอยู่ในเมืองไทย ได้แก่ (1) ปราสาทหินพนมรุ้ง

(2) ตราครุฑของราชการ

(3) ถนนพระราม 9

(4) ถูกทุกข้อ

ตอบ 4 หน้า 59, (คําบรรยาย) วัฒนธรรมไทยได้รับอิทธิพลจากวัฒนธรรมอินเดียในด้านความเชื่อของศาสนาพราหมณ์-ฮินดู เช่น การสร้างปราสาทหินต่าง ๆ (ปราสาทหินพนมรุ้ง) เสาชิงช้า พิธีโกนจุก การตั้งศาลพระพรหมเอราวัณ สัญลักษณ์ราชวงศ์จักรี สัญลักษณ์ตราครุฑของราชการชื่อถนนต่าง ๆ (ถนนพระราม 9) เป็นต้น

3 อาณาจักรล้านนา “หริภุญชัย” ปัจจุบันคือจังหวัด

(1) ลําพูน

(2) ลําปาง

(3) แพร่

(4) น่าน

ตอบ 1 หน้า 74, (คําบรรยาย) ในสมัยอาณาจักรล้านนา ในทางตอนเหนือของประเทศไทยในยุคนั้นระหว่างสุโขทัยกับพะเยา มีอาณาจักรเล็ก ๆ แต่เจริญรุ่งเรืองมาก ชื่อ “หริภุญชัย” ปกครองโดย พระนางจามเทวี ซึ่งพระนางได้ทํานุบํารุงและก่อสร้างบ้านเมืองทําให้เมืองหริภุญชัย (ปัจจุบัน คือ จ.ลําพูน) เป็นแหล่งศิลปวัฒนธรรมที่เจริญรุ่งเรืองยิ่งในสมัยนั้น ต่อมาพระนางได้สร้างเขลางค์นคร (ปัจจุบันคือ จ.ลําปาง) ขึ้นอีกเมืองหนึ่งให้เป็นเมืองสําคัญ

4 วัฒนธรรมภาคอีสาน ข้อใดไม่ใช่

(1) ผีกระสือ

(2) ผีตาโขน

(3) ผีฟ้า

(4) ผีปอบ

ตอบ 1 หน้า 61 – 62, (คําบรรยาย) วัฒนธรรมท้องถิ่นหรือวัฒนธรรมพื้นบ้านแต่ละภาค มีดังนี้

1 ภาคเหนือ เช่น การแอ่วสาว การไหว้ผี การผูกข้อมือ การจุดโคมลอย การประดับตุง เรือนกาแล ฯลฯ

2 ภาคกลาง เช่น เพลงกล่อมเด็ก เพลงอีแซว เพลงรําวง นิทานพื้นบ้าน ลิเก ลําตัด รํากลองยาว ฯลฯ

3 ภาคอีสาน เช่น การผิดผี การไหว้ผีปู่ตา การรําผีฟ้า การไล่ผีปอบ การแห่ผีตาโขน การแห่บั้งไฟ รําซิ่ง ผ้าไหมแพรวา ฯลฯ

4 ภาคใต้ เช่น ประเพณีเพลงบอก การสวดโอ้เอ้วิหารราย หนังตะลุง ลิเกป่า ลิเกตันหยง รํามโนราห์ ฯลฯ

5 อาหารไทยแท้แต่เดิม ข้อใดไม่ใช่

(1) แกงส้ม

(2) แกงเลียง

(3) แกงเขียวหวาน

(4) แกงไตปลา

ตอบ 3 หน้า 63, (คําบรรยาย) อาหารไทยแท้ตามวัฒนธรรมดั้งเดิมของไทยนั้น ถ้าเป็นแกงจะต้องไม่ใส่กะทิ เช่น แกงป่า แกงไตปลา แกงอ่อม แกงส้ม แกงเลียง ต้มยํา (น้ำใส) แกงเหลือง ฯลฯ ส่วนแกงที่ใส่กะทิและเครื่องเทศนั้นจะเป็นแกงที่ได้รับอิทธิพลมาจากแขกและอาหรับ เช่นแกงเขียวหวาน แกงกะหรี่ ฯลฯ

6 วัฒนธรรมไทยให้ความเคารพนับถือครูผู้ให้วิชา ข้อใดไม่ใช่

(1) ครูพักลักจํา

(2) ขึ้นครู

(3) ครอบครู

(4) ไหว้ครู

ตอบ 1 หน้า 200 201 วัฒนธรรมไทยให้ความเคารพนับถือครูผู้ให้วิชา โดยเฉพาะในศิลปะไทยแขนงต่าง ๆ ที่ช่างศิลปะไทยจะเคร่งครัดในการปฏิบัติกันทุกแขนงวิชา คือ “พิธีไหว้ครู” “การขึ้นครู” และ “การครอบครู” ซึ่งถือเป็นธรรมเนียมประเพณีที่ต้องถือปฏิบัติสืบต่อมาจะขาดเสียมิได้ (ส่วน “ครูพักลักจํา” เป็นการเรียนรู้แบบจํามาหรือเลียนแบบมาด้วยตนเอง)

7 ชาวไทยเริ่มใส่รองเท้าและใช้ช้อนส้อมในสมัยใด

(1) รัชกาลที่ 3

(2) รัชกาลที่ 5

(3) รัชกาลที่ 6

(4) รัชกาลที่ 7

ตอบ 2 หน้า 92 – 93 ในสมัยรัชกาลที่ 5 (พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว) ชาวไทยเริ่มใช้ช้อนส้อมในการรับประทานอาหาร เริ่มใส่รองเท้าและสวมเสื้อออกนอกบ้าน หญิงไทยเริ่มใส่ เสื้อแทนการห่มสไบ และนิยมสวมถุงน่องสีขาวและรองเท้าหุ้มส้น ส่วนชายไทยเริ่มนิยมสวมกางเกงคาดเข็มขัด ถือไม้เท้าและสวมรองเท้าหนังมากขึ้น

8 เอกลักษณ์ของไทย ได้แก่

(1) ยิ้มง่าย

(2) รักในหลวง

(3) มีน้ำใจดีชอบช่วยเหลือผู้อื่น

(4) ถูกทุกข้อ

ตอบ 4 หน้า 63 – 64, 67 – 58, (คําบรรยาย) ลักษณะที่เป็นเอกลักษณ์ของคนไทย ได้แก่ เคารพสถาบันพระมหากษัตริย์ รักพระเจ้าอยู่หัว สุภาพอ่อนน้อม ยิ้มง่าย ยิ้มแย้มเป็นมิตร ยิ้มสู้-ยิ้มได้เมื่อภัยมา เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ มีจิตใจโอบอ้อมอารี มีน้ำใจดีชอบช่วยเหลือผู้อื่นการสนุกสนาน ลืมง่าย มักให้อภัยเสมอ โกรธไม่นาน ฯลฯ

9 วัฒนธรรมจีน ข้อใดไม่ใช่

(1) ประเทศจีนมีพื้นที่ใหญ่ที่สุด

(2) ประเทศจีนมีประชากรมากที่สุด

(3) ประเทศจีนผลิตสินค้าละเมิดลิขสิทธิ์ขายทั่วโลก

(4) ถูกทุกข้อ

ตอบ 4 (คําบรรยาย) ปัจจุบันประเทศจีนผลิตสินค้าจําหน่ายทั่วโลกมาก จนถือเป็นวัฒนธรรมจีนแต่ทั้งนี้วัฒนธรรมจีนจะไม่รวมถึงการผลิตสินค้าละเมิดลิขสิทธิ์ขายทั่วโลก รวมทั้งการที่ ประเทศจีนมีพื้นที่ใหญ่ที่สุดและมีประชากรมากที่สุด เพราะวัฒนธรรมจะไม่รวมถึงสิ่งที่สังคมไม่ยอมรับ เห็นว่าเป็นสิ่งไม่ดี หรือพฤติกรรมตามธรรมชาติหรือสิ่งที่เกิดเองตามธรรมชาติ

10 ข้อใดแสดงถึงความกตัญญของชาวจีน

(1) เชงเม้ง

(2) ทิ้งกระจาด

(3) ล้างป่าช้า

(4) ฮวงจุ้ย

ตอบ 1 หน้า 41, 44, (คําบรรยาย) วัฒนธรรมทางจิตใจของชาวจีนที่แสดงถึงความกตัญญู ได้แก่

1 สร้างฮวงซุ้ย (สุสาน) ฝังศพอย่างดี โดยชาวจีนเชื่อว่าหลุมฝังศพของบรรพบุรุษ เป็นที่สถิตแห่งดวงวิญญาณ นับเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ของวงศ์ตระกูล

2 เทศกาลเชงเม้ง คือ ไหว้บรรพบุรุษที่ฮวงซุ้ย เป็นการแสดงความกตัญญูต่อบรรพบุรุษ

3 เซ่นไหว้วันตรุษจีน โดยชาวจีนจะเตรียมอาหารอย่างดีไว้เซ่นไหว้บรรพบุรุษ และเทพเจ้าต่าง ๆ

4 ทําพิธีกงเต๊กงานศพ ซึ่งเป็นการทําบุญให้แก่ผู้ตายหรือบรรพบุรุษ โดยมีการสวดและเผากระดาษที่ทําเป็นรูปต่าง ๆ มีบ้านเรือน มีคนรับใช้ เป็นต้น

11 ข้อใดเป็นวัฒนธรรมความเชื่อของจีนเรื่องวิญญาณนิยม

(1) เชงเม้ง

(2) ล้างป่าช้า

(3) ศาลเจ้าพ่อกวนอู

(4) ถูกทุกข้อ

ตอบ 4 หน้า 38 – 40, (คําบรรยาย) ชาวจีนมีความเชื่อแบบวิญญาณนิยม นับถือวิญญาณวีรชนหรือวีรบุรุษ เช่น ศาลเจ้าพ่อกวนอู ศาลเจ้าพ่อเสือ ฯลฯ และนับถือวิญญาณบรรพบุรุษ เทพเจ้าและผีทั่ว ๆ ไป เช่น การเซ่นไหว้วันตรุษจีน เทศกาลเชงเม้ง วันสารทจีน พิธีล้างป่าช้า ฯลฯ

1 วัฒนธรรมความเชื่อจีนเรื่องสัตว์กายสิทธิ์ ข้อใดไม่ใช่

(1) เสือ

(2) สิงโต

(3) มังกร

(4) พญานาค

ตอบ 4 หน้า 40 41 การนับถือวิญญาณสัตว์ของชาวจีน เนื่องจากมีความเชื่อ ดังนี้

1 เสือเป็นสัตว์กายสิทธิ์ ซึ่งบรรดาทหารเอกขุนศึกแม่ทัพในอดีตล้วนเป็นดาวเสื้อ

2 มังกรเป็นเทพเจ้า เป็นพาหนะของเจ้าแม่กวนอิมหรือพระโพธิสัตว์ และยังถือเป็นสัญลักษณ์ของฮ่องเต้

3 สิงโตเป็นสัตว์กายสิทธิ์มาจากสวรรค์และนําความสุขสงบมั่งคั่งอุดมสมบูรณ์มาสู่บ้านเมือง

13 วรรณกรรมจีนเรื่องใดที่มีความสัมพันธ์กับศาสนาพุทธมากที่สุด

(1) สามก๊ก

(2) ไซอิ๋ว

(3) อี้จิง

(4) ซุนวู

ตอบ 2 หน้า 39 เมื่อพุทธศาสนานิกายมหายานเผยแผ่เข้ามาในประเทศจีน ความเชื่อในเรื่องพระโพธิสัตว์ก็เข้ามามีอิทธิพลต่อความเชื่อดั้งเดิมของชาวจีน เกิดการผสมผสานจนกลายเป็นความเชื่อเรื่อง ปีศาจ ผีสาง เทวดา เซียนเพิ่มขึ้นมา ทําให้เกิดตํานานเทพนิยาย และนิทานพื้นเมืองเกี่ยวกับความเชื่อดังกล่าวมากมายซึ่งที่รู้จักกันทั่วไปได้แก่ ตํานานเรื่อง “ไซอิ๋ว”

14 การเชิดสิงโต ชาวจีนจะไม่ทําในข้อใด

(1) เทศกาลตรุษจีน

(2) พิธีกงเต็ก

(3) งานวันแซยิด

(4) พิธีเปิดกิจการใหม่

ตอบ 2 หน้า 40 – 41, (คําบรรยาย) ชาวจีนมีประเพณีการเชิดสิงโตในงานฉลองรื่นเริงมงคลต่าง ๆเช่น เทศกาลตรุษจีน สารทจีน งานวันเกิด งานวันแซยิด งานพิธีเปิดร้านค้าเปิดกิจการใหม่ เป็นต้น (ส่วนเทศกาลเชงเม้ง พิธีล้างป่าช้า พิธีกงเต็ก และงานทิ้งกระจาด จะไม่มีการเชิดสิงโต)

15 การเซ่นไหว้เทศกาลตรุษจีน ชาวจีนเชื่อว่าผลไม้ใดเป็นสิ่งมงคลแทนโชคลาภ

(1) ส้ม

(2) กล้วย

(3) พลับ

(4) ท้อ

ตอบ 1 หน้า 45 – 46, (คําบรรยาย) ผลไม้ ดอกไม้ และขนมที่ชาวจีนมักนิยมนํามาเซ่นไหว้ในเทศกาลตรุษจีนและเทศกาลต่าง ๆ เพราะถือว่าเป็นมงคลและมีความหมายดี เช่น

1 ผลท้อ เป็นสัญลักษณ์แห่งความยั่งยืน และขจัดภูตผีปีศาจได้

2 ผลทับทิม เป็นสัญลักษณ์แห่งความเจริญงอกงาม มีบุตรหลานบริวารมาก และช่วยขจัดสิ่งชั่วร้ายต่าง ๆ ดังนั้นชาวจีนจึงนิยมนําต้นทับทิมมาปลูกไว้หน้าบ้านเสมอ

3 ผลพลับ เป็นสัญลักษณ์แห่งความมีอายุยืน มีความสุขสงบถาวร

4 ผลส้ม เป็นสัญลักษณ์แห่งโชคลาภ ทําให้มีโชคลาภ

5 ดอกเก๊กฮวย เป็นสัญลักษณ์แห่งความยั่งยืน อายุยืน สดชื่นในชีวิต

6 ขนมเข่ง เป็นสัญลักษณ์แห่งความเจริญก้าวหน้า รุ่งเรืองมากขึ้นทุกปี

16 วัฒนธรรมจีนได้รับยกย่องว่าเป็นเลิศเรื่อง

(1) เครื่องประดับ

(2) อาหาร

(3) การจัดสวน

(4) การแต่งกาย

ตอบ 2 หน้า 46, (คําบรรยาย) อาหารจีน ถือได้ว่าเป็นวัฒนธรรมจีนที่นิยมแพร่หลายในหมู่ประชาชนทั่วโลก โดยชาวจีนได้รับการยกย่องว่ามีวัฒนธรรมในการประกอบอาหารเป็นเลิศ มีอาหารมากมายหลายชนิด ทั้งอาหารเนื้อสัตว์และอาหารเจ มีศิลปะในการปรุงให้มีรสเลิศ และมีการประดับตกแต่งอย่างสวยงาม

17 ภูมิปัญญาของบรรพบุรุษจีน ได้แก่

(1) ทอผ้าไหม

(2) ภาษาจีน

(3) ปฏิทินจีน

(4) ถูกทุกข้อ

ตอบ 4 หน้า 37 – 38 บรรพบุรุษจีนมีวัฒนธรรมทางวัตถุดั้งเดิมที่แสดงถึงความเจริญรุ่งเรืองของประเทศมาแต่ครั้งโบราณ อันแสดงถึงภูมิปัญญา สัญลักษณ์ และความเป็นเอกลักษณ์ของชนชาติ ได้แก่ การคิดอักษรจีนและใช้ภาษาจีนเป็นภาษาเขียนประจําชาติ รู้จักทําปฏิทินจีน รู้จักการเลี้ยงไหม และทอผ้าไหม ทําเครื่องเคลือบถ้วยชาม มีความรู้วิชาการแพทย์ การรักษาโรคด้วยสมุนไพรและการฝังเข็ม เป็นต้น

18 ประธานาธิบดีจีนคนปัจจุบันคือท่าน……

(1) หลี ผิง

(2) สี จิ้นผิง

(3) เติ้ง เสี่ยวผิง

(4) หู จิ่นเทา

ตอบ 2 (คําบรรยาย) ประธานาธิบดีของจีนคนปัจจุบัน คือ นายสี จิ้นผิง ซึ่งปัจจุบันเขายังดํารงตําแหน่งเลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์จีน, ประธานคณะกรรมาธิการกลางการทหาร, อธิการบดีโรงเรียนพรรคกลาง และดํารงตําแหน่งเป็นสมาชิกระดับสูงสุดของสํานักงานเลขาธิการกลางแห่งพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศจีน

19 ข้อใดมีความหมายตรงกับ “หยิน-หยาง”

(1) ดิน-ฟ้า

(2) ชาย-หญิง

(3) ดวงอาทิตย์-ดวงจันทร์

(4) สว่าง-มืด

ตอบ 1 หน้า 241, (คําบรรยาย) ในสมัยโบราณชาวจีนมีความเชื่ออันเป็นความภาคภูมิของประเทศคือเชื่อว่า ประเทศจีนอยู่ใจกลางของโลก จึงทําให้เกิดความเชื่อว่าโลกมีวิญญาณสถิตอยู่ มีเพศเป็นหญิง เรียกว่า “หยิน” ซึ่งเป็นวิญญาณแห่งดิน ความมืด กลางคืน ดวงจันทร์ ฯลฯ และเนื่องจากการที่มนุษย์อาศัยอยู่บนโลก ชาวจีนจึงยกย่อง “หยิน” ว่ามีอํานาจเหนือกว่า “หยาง” ซึ่งเป็นเพศชายอันเป็นวิญญาณแห่งฟ้า ความสว่าง กลางวัน ดวงอาทิตย์ ฯลฯ ดังนั้นจึงกล่าว ได้ว่า “หยิน-หยาง” หมายถึง หญิง-ชาย, ดิน-ฟ้า, ความมืด-ความสว่าง, กลางคืน-กลางวัน,ดวงจันทร์ ดวงอาทิตย์, ดํา-ขาว, อ่อน-แข็ง ฯลฯ

20 ขงจื้อเปรียบเล่าจื๊อเทียบกับ

(1) เสือ

(2) สิงโต

(3) มังกร

(4) หงส์

ตอบ 3 หน้า 243 244 ขงจื้อได้ส่งคําขอร้องถึงเล่าจื๊อขอเข้าพบ โดยขงจื๊อเล่าใจความของการไปพบกับเล่าจื้อแก่สาวกทั้งหลายของเขาว่า “ฉันรู้เหตุที่นกบินได้ ปลาว่ายน้ำได้ และสัตว์วิ่งได้ แต่สัตว์ ซึ่งวิ่งได้ก็อาจติดบ่วง ปลาอาจติดเบ็ด และนกอาจถูกยิงตกด้วยลูกศร แต่มีมังกร ฉันไม่สามารถ บอกว่ามังกรขี่ลมและโผล่ขึ้นเหนือเมฆได้อย่างไร ฉันได้เห็นและได้พูดกับเล่าจื้อ และฉันสามารถเพียงเปรียบเทียบเขากับมังกร”