LAW4005 (LA 405),(LW 438) หลักวิชาชีพนักกฎหมาย ซ่อม 1/2551

การสอบไล่ภาคซ่อม 1  ปีการศึกษา  2551

ข้อสอบกระบวนวิชา 
LAW4005 (LA 405),(LW 438) หลักวิชาชีพนักกฎหมาย


คำแนะนำ  ข้อสอบเป็นอัตนัยล้วน  มี  4  ข้อ

ข้อ 1.       ผู้นำมติมหาชน หมายความว่าอย่างไร เพราะเหตุใดนักกฎหมายจึงเป็นผู้นำมติมหาชน

                แนวคำตอบ

                ผู้นำมติมหาชน คือ ผู้นำความคิดเห็นที่ถูกต้องให้แก่สังคม

                นักกฎหมายเป็นผู้นำมติมหาชนเพราะหน้าที่และคุณสมบัติ ทำให้นักกฎหมายอยู่ในสภาวะเช่นนั้น กล่าวคือ

                (1)   หน้าที่ให้คำปรึกษา ดำเนินคดีและว่าความ ส่งเสริมและปรับปรุงวิชาชีพ รวบรวมมติมหาชนให้เข้ารูป และเตรียมตัวให้พร้อมรับภารกิจนั้น

                (2)   คุณสมบัติเป็นคนกลางเป็นผู้เกี่ยวข้องกับการตัดสินใจแทรกในทุกวงการและกล้าแสดงความคิดเห็น

ข้อ 2.       คดีที่ทนายความไม่ควรรับทำมีคดีประเภทใดบ้าง

แนวคำตอบ

คดีที่ทนายความไม่ควรรับทำมี 3 ประเภท คือ

1.   คดีที่เห็นชัดว่าไม่เป็นธรรม

2.   คดีที่ลูกความฟ้องหรือต่อสู้เพื่อรบกวนหรือทำให้เสียหายแก่อีกฝ่ายหนึ่ง

3.   คดีที่ทนายความได้รู้เห็นเหตุการณ์เอง

ข้อ 3.       อัยการสามารถรักษาดุลยภาพระหว่างบทบาททางรัฐศาสตร์กับทางนิติศาสตร์ได้อย่างไร

แนวคำตอบ

ฐานะของอัยการเป็นเจ้าพนักงานของรัฐ ในกระบวนการยุติธรรมและระบบบริหารราชการในฐานะเป็นเจ้าหน้าที่ฝ่ายรัฐ อัยการอยู่ในระบบการบังคับบัญชาฝ่ายบริหารซึ่งมีหน้าที่ดูแลใช้กฎหมายเพื่อรักษาความสงบเรียบร้อยในบ้านเมือง ดังนั้น ในแง่ฝ่ายบริหารอัยการเป็นผู้ใต้บังคับบัญชาที่จะต้องฟังคำสั่งจากผู้บริหาร อัยการจึงเป็นจุดเชื่อมโยงทำให้ฝ่ายบริหารสามารถใช้หลักรัฐศาสตร์และนโยบายทางบริหารเข้ามาสู่กระบวนการยุติธรรม ผ่อนคลายความแข็งกระด้างตรงไปตรงมาของหลักนิติศาสตร์ลง ความยืดหยุ่นนี้มีประโยชน์ในการบริหารบ้านเมืองและเป็นประโยชน์ต่อประชาชนด้วย เช่น มีผู้นำประเทศหนึ่งในอเมริกากลาง ถูกกล่าวหาว่าเป็นผู้ค้ายาเสพติดระดับโลกมีหมายจับของมลรัฐไมอามี่สหรัฐอเมริกา แต่ในเชิงการเมืองระหว่างประเทศสหรัฐอเมริกามีผลประโยชน์อยู่ในประเทศนั้น  

ในการเจรจาประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกาจึงเสนอว่าขอให้มอบอำนาจการปกครองคืนแก่ประธานาธิบดีคนเดิมแล้วจะถอนหมายจับให้แสดงว่า ประธานาธิบดีซึ่งเป็นผู้นำฝ่ายบริหารสามารถสั่งให้พนักงานอัยการถอนหมายจับไม่ดำเนินคดีก็ได้ ในประเทศไทยมีการฟ้องคดีกบฏ ต่อมาฝ่ายบริหารบอกให้พนักงานอัยการถอนฟ้อง ให้เหตุผลว่าจำเลยได้รับความยากลำบากมาพอสมควรแล้ว ซึ่งอาจจะมีเหตุผลทางการเมืองอย่างอื่นด้วย อัยการก็ถอนฟ้องให้ อันนี้ เป็นบทบาททางรัฐศาสตร์ในขอบเขตนิติศาสตร์ เพราะอัยการเป็นผู้ใช้บังคับบัญชาของฝ่ายบริหาร  แต่ถ้าพ้นจากอำนาจหน้าที่ของอัยการมาอยู่ในอำนาจหน้าที่ของศาลแล้ว 

จะไม่กล่าวถึงหลักรัฐศาสตร์อีก จะกล่าวถึงหลักหลักนิติศาสตร์อย่างเดียว คือศาลจะดำเนินกระบวนการพิจารณาต่อไปตามกฎหมาย เพราะฉะนั้น บทบาทจะส่งฟ้องหรือไม่ส่งฟ้องอัยการยังใช้หลักรัฐศาสตร์เข้ามาพิจารณาได้ แต่ถ้าถึงขั้นที่พนักงานอัยการเข้ามาว่าความในศาลแล้ว พนักงานอัยการมีอิสระเต็มที่ในการดำเนินคดี ต้องเสนอพยานหลักฐานต่อศาลอย่างเต็มภาคภูมิ เพราะฉะนั้น ฐานะของพนักงานอัยการจึงสามารถรักษาดุลยภาพของรัฐศาสตร์กับนิติศาสตร์ได้ในระดับหนึ่ง

ข้อ 4.       ผู้พิพากษาเป็นกรรมการ สมาชิกหรือเจ้าหน้าที่ของสมาคม สโมสร ชมรมหรือองค์การ   ใด ๆ ได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

แนวคำตอบ

ผู้พิพากษาไม่พึงเป็นกรรมการสมาชิกหรือเจ้าหน้าที่ของสมาคม สโมสร ชมรม หรือองค์การใด ๆ หรือเข้าร่วมในกิจการใด ๆ อันจะกระทบกระเทือนต่อการปฏิบัติหน้าที่หรือเกียรติศักดิ์ของผู้พิพากษา  โดยปกติผู้พิพากษาอาจเข้าไปร่วมเป็นสมาชิกสมาคมต่าง ๆ ได้  เช่น สมาคมศิษย์เก่าแต่ต้องดูว่าการเข้าเป็นสมาชิกจะต้องไม่กระทบกระเทือนต่อการปฏิบัติหน้าที่หรือเกียรติศักดิ์ของตุลาการ เช่น การเป็นสมาชิกชมรมทรงเจ้าเข้าผี เป็นต้น